Σήμερον ὁ γεννηθεὶς ἀρρήτως ἐκ Πατρὸς, ἐκ παρθένου τίκτεται, ἀφράστως δι’ ἐμέ. Ἀλλὰ τότε μὲν κατὰ φύσιν ἐκ τοῦ Πατρὸς πρὸ αἰώνων ἐγεννήθη, ὡς ὁ γεννήσας οἶδε· σήμερον δὲ πάλιν παρὰ φύσιν ἐτέχθη, ὡς ἡ τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἐπίσταται χάρις. Καὶ ἡ ἄνω αὐτοῦ γέννησις ἀληθής, καὶ ἡ κάτω γέννησις ἀψευδής, καὶ ἀληθῶς Θεὸς ἐκ Θεοῦ ἐγεννήθη, καὶ ἀληθῶς ἄνθρωπος ὁ αὐτὸς ἐκ παρθένου ἐτέχθη. Ἄνω μόνος ἐκ μόνου Μονογενής, κάτω μόνος ἐκ παρθένου μόnης Μονογενής ὁ αὐτός. Ὥσπερ γὰρ ἐπὶ τῆς ἄνω γεννήσεως ἀσεβὲς ἐννοῆσαι μητέρα· οὕτω βλάσφημόν ἐστιν ὑπολαβεῖν καὶ ἐπὶ τῆς κάτω γεννήσεως πατέρα. Ὁ Πατὴρ ἀρρεύστως ἐγέννησε, καὶ ἡ παρθένος ἀφθόρως ἔτεκεν· οὔτε γὰρ ὁ Θεὸς ῥεῦσιν ὑπέμεινε γεννήσας· θεοπρεπῶς γὰρ ἐγέννησεν· οὔτε ἡ παρθένος φθορὰν ὑπέμεινε τεκοῦσα· πνευματικῶς γὰρ ἔτεκεν. Ὅθεν οὔτε ἡ ἄνω αὐτοῦ γέννησις ἐξήγησιν ἔχει, οὔτε ἡ ἐν ὑστέροις καιροῖς πρόοδος πολυπραγμονεῖσθαι ἀνέχεται. Ὅτι μὲν γὰρ ἔτεκεν ἡ παρθένος, σήμερον οἶδα, καὶ ὅτι ἐγέννησεν ὁ Θεὸς ἀχρόνως, πιστεύω· τὸν δὲ τρόπον τῆς γεννήσεως σιωπῇ τιμᾶν μεμάθηκα, καὶ οὐ διὰ λόγων πολυπραγμονεῖν παρέλαβον. Ἐπὶ γὰρ Θεοῦ οὐ δεῖ τῇ φύσει τῶν πραγμάτων προσέχειν, ἀλλὰ τῇ δυνάμει τοῦ ἐνεργοῦντος πιστεύειν. Φύσεως γάρ ἐστι νόμος, ὅταν γυνὴ προσονιλήσασα γάμοις τέκῃ· ὅταν δὲ παρθένος ἀπειρόγαμος τεκοῦσα πάλιν παρθένος φανείη, ὑπὲρ φύσιν τὸ πρᾶγμα. Τὸ οὖν κατά φύσιν ζητείσθω, τὸ δὲ ὑπὲρ φύσιν σιγῇ τιμάσθω, οὐχ ὡς φευκτόν, ἀλλ’ ὡς ἀπόρρητον, καὶ σιωπῇ τιμᾶσθαι ἄξιον.
Μετάφραση:
Σήμερα, αὐτός πού γεννήθηκε μέ τρόπο ἀπερίγραπτο ἀπ’ τόν Πατέρα, ἀπό παρθένα γεννιέται γιά χάρη μου πάλι. Τότε, προαιώνια, γεννήθηκε ἀπό τόν Πατέρα μέ τρόπο ταιριαστό στή θεία φύση, τρόπο πού μόνο ὁ γεννήτορας γνωρίζει· σήμερα μέ ἀταίριαστο στή θεία φύση ξαναγεννήθηκε τρόπο, πού ἡ χάρη, τώρα, τοῦ ἁγίου Πνεύματος καλά γνωρίζει. Ἀληθινή κι ἡ οὐράνια γέννησή του, ἀληθινή κι ἡ ἐπίγεια· ἀληθινός Θεός ἀπ’ τό Θεό γεννήθηκε, κι ἀληθινός ἄνθρωπος ὁ ἴδιος ἀπ’ τήν παρθένα γεννήθηκε πάλι. Στόν οὐρανό μόνος Υἱός τοῦ μόνου Θεοῦ, Μονογενής· στή γῆ μόνος υἱός ἄγαμης παρθένας ὁ ἴδιος, πάλι Μονογενής. Γιατί καθώς εἶναι ἀσέβεια νά ὑποθέσουμε τήν ὕπαρξη μητέρας στήν οὐράνια γέννησή του, ἔτσι εἶναι βλασφημία νά ὑποθέσουμε τήν ὕπαρξη πατέρα στήν ἐπίγεια του γέννηση. Ὁ Πατέρας τόν γέννησε χωρίς ἀπώλεια κάποιου μέρους τῆς θεότητάς του· ἡ παρθένα τόν γέννησε χωρίς φθορά τῆς παρθενίας της· οὔτε ὁ Θεός ἔχασε τή θεϊκή του ὑπόσταση ὅταν τόν γέννησε, ὅπως ἁρμόζει σέ Θεό τόν γέννησε· οὔτε ἡ παρθένα φθάρηκε ὅταν τόν γέννησε, ἦταν γεγονός πνευματικό ὁ τοκετός του. Λοιπόν, οὔτε ἡ οὐράνιά του γέννηση μπορεῖ νά ἐξηγηθεῖ, οὔτε ἡ πρόσφατη ἐξέλιξή του ἐπιδέχεται ἐρμηνεῖες. Ἐκεῖνο πού ξέρω μέ σιγουριά σήμερα εἶναι ὅτι τόν γέννησε ἡ παρθένα· τό ὅτι τόν γέννησε, πρίν ἀρχίσει νά μετριέται ὁ χρόνος, ὁ Πατέρας, τό πιστεύω· ἀναφορικά vμε τόν τρόπο τῆς γεννήσεως ἔμαθα νά σιωπῶ· δέ μού ὑπόδειξαν οἱ παλαιοί νά δοκιμάζω λογικές ἐρμηνείες, γιατί ὅταν πρόκειται γιά τόν Θεό δέν πρέπει κανείς νά ἀσχολεῖται μέ τά χαρακτηριστικά τῶν γεγονότων, ἀλλά νά πιστεύει στή δύναμη αὐτοῦ πού τά πραγματοποιεῖ. Ἀναμφίβολα εἶναι φυσικός νόμος νά γεννᾶ ἡ γυναῖκα μόνο ὅταν συνευρεθεῖ μέ ἄντρα· ὅταν ὅμως μιά παρθένα πού δέ γνώρισε ἄντρα γεννήσει καί μετά τόν τοκετό παραμείνει πάλι παρθένα, αὐτό ξεπερνᾶ τούς φυσικούς νόμους. Ὅ,τι ἐμπίπτει στούς φυσικούς νόμους ἀξίζει νά ἐρευνᾶται, ὅ,τι ὅμως τούς ξεπερνᾶ πρέπει νά περιβάλλεται μέ τιμητική σιωπή, ὄχι βέβαια ἐπειδή τοῦ πρέπει ἀπομόνωση, ἀλλ’ ἐπειδή ἀξίζει νά μένει μυστήριο καί νά τιμᾶται χωρίς πολυλογίες.
“Χριστούγεννα”, εκδόσεις Ακρίτας, Οκτώβριος 1991, σελίδα 20.